Ostap Bondarczuk

Wołyńska wieś po roku 1812 nosi ślady przemarszu wojsk: zniszczone chaty, zaniedbane pola i uszkodzony pałac tworzą krajobraz trudnego powrotu do codzienności. Rządca Mrzozowski ogląda spustoszone zabudowania i rozmyśla nad stanem majątku. Obok opisu strat pojawia się pytanie o warunki życia ludzi, którzy wracają do swoich siedzib. Szczegółowo przedstawione domy, sprzęty i gospodarskie braki pozwalają zobaczyć skutki wojny z perspektywy mieszkańców wsi, a także skalę pracy potrzebnej do ponownego urządzenia gospodarstw i uprawy ziemi.

Osobisty wymiar tej opowieści odsłania wizyta Ostapa u krewnych. Po dłuższym pobycie za granicą z Alfredem pragnie odnowić rodzinne więzi i z niepokojem przygląda się domowi bliskich. W ciasnej, zadymionej izbie spotyka rodzinę żyjącą w biedzie. Zestawienie jego wzruszenia z drobiazgowym opisem chaty kieruje uwagę ku potrzebie bliskości oraz społecznym warunkom, w których ta potrzeba szuka spełnienia. Czytając, poznasz zarówno wnętrze wiejskiego domu, jak i oczekiwania człowieka wracającego do swoich.