Auguste Rodin

Voor Just Havelaar ligt de betekenis van Rodin in de verhouding tussen zijn beelden, zijn persoonlijkheid en de kunsttraditie. Deze studie groeide uit een reeks lezingen. Havelaar beschrijft de beeldhouwer als een kunstenaar die eerdere geestelijke en artistieke stromingen in zijn werk samenbrengt. Daarbij onderzoekt hij Rodins eenzaamheid, zijn verbondenheid met de natuur en zijn plaats tegenover een jongere generatie kunstenaars. Zijn oordeel verbindt bewondering met aandacht voor tegenstrijdigheden.

Concrete beelden geven die beschouwing houvast. Havelaar bespreekt Rodins geduldige werkwijze, waarin verschillende werken langzaam naast elkaar ontstaan. Bij La Pensée en La Belle Heaulmière kijkt hij naar de spanning tussen schoonheid, karakter en ouderdom. Vergelijkingen met Donatello, Van Gogh en Rembrandt maken duidelijk hoe verschillend kunstenaars het verval van het lichaam benaderen. Je leest zo een kunstbeschouwing waarin de betekenis van een beeld steeds wordt verbonden met een opvatting over mens en natuur.