Vahdet-i Vücûd ve Esasları

Hakkın mutlaklığı ile varlıkların belirli nitelikler kazanması arasındaki ilişki, Sadreddin Konevî'nin düşüncesinin merkezinde yer alır. Nas başlıkları altında ilerleyen metin, birlik ve çokluğu, bilginin varlıkla bağını ve insanın hakikati kavrama imkânını ele alır. Bir çekirdekte ağacın dallarının, yapraklarının ve meyvelerinin düşünülmesi örneği, çokluğun birlikte nasıl değerlendirildiğini açıklamak için kullanılır. Bu somut benzetme, yoğun kavramlarla yürütülen tartışmanın içinde okura bir dayanak sunar.

İlerleyen bölümlerde mutlaklık ve sınırlanmışlık, ilahî isimler, yetkinlik ve tenzih üzerinde durulur. Konevî, aklın, duyuların, hayalin ve keşfin bilgiyle ilişkisini tartışırken bilinen şeyin tam olarak kavranması meselesini öne çıkarır. İnsanın değişen halleri ile Hakkın görünüşlerinin çeşitlenmesi de aynı düşünce örgüsü içinde incelenir. Tasavvufun varlık ve bilgi anlayışını kavramlar arasındaki bağlantılar üzerinden okumak isteyenler, burada her bölümün önceki ayrımları yeniden dikkate almayı gerektirdiği bir düşünce metni bulur.