De zekerheid van het socialisme

Het vertrouwen in een onvermijdelijke socialistische toekomst vormt hier het vertrekpunt voor een kritische heroverweging. Henriette Roland Holst-van der Schalk beschrijft hoe economische ontwikkelingen, de groei van arbeidersorganisaties en het geloof in redelijk eigenbelang ooit zekerheid leken te bieden. Vervolgens onderzoekt zij de aannames achter dat vertrouwen. Haar betoog verbindt maatschappelijke denkbeelden met een veranderend wetenschappelijk wereldbeeld en vraagt welke ruimte er bestaat voor andere menselijke drijfveren.

In de beschouwingen over landbouw, industrie en elektriciteit krijgt die zoektocht een concrete uitwerking. De omgang met levende gewassen verschilt volgens de schrijfster wezenlijk van industriële productie. Ook kan elektriciteit mogelijkheden bieden voor kleinere, verspreide bedrijven. Tegenover een vaststaand ontwikkelingsschema plaatst zij menselijke waardigheid, rechtvaardigheidsgevoel en meegevoel. Je leest een politiek en filosofisch essay dat laat zien hoe een overtuiging van binnenuit wordt onderzocht en hoe economische argumenten samenhangen met morele keuzes.