Te'vîlâtü'l-Kur'ân Tercümesi 15. Cilt

Bir kadının evliliğiyle ilgili itirazını Hz. Peygamber'e taşıması, Mücâdile sûresinin ilk âyeti çevresinde farklı rivayetlerle açıklanır. Kocasının söylediği sözün nasıl anlaşılacağı ve hangi hükme bağlanacağı tartışılırken, rivayetler arasındaki ayrılıklar da gösterilir. Ebû Mansûr el-Mâtürîdî, sözün anlamını, söylendiği koşulları ve verilen cevapları birlikte değerlendirir. Bu bölümde aile hayatındaki bir anlaşmazlık üzerinden dinî yorumun hukukla ilişkisi izlenebilir. Aynı olayın değişik anlatımlarını karşılaştırmak, açıklamanın nasıl kurulduğunu görmeyi sağlar.

Münâfikûn sûresinin yorumunda dış görünüşün ve güzel konuşmanın bıraktığı etki öne çıkar. Kütük benzetmesi, söyleneni dinlemek ile benimsemek arasındaki ayrımı açıklamak için ele alınır. Duyulan her gürültüyü kendilerine yönelik sanan kişilerin korkusu da farklı ihtimallerle yorumlanır. Âyetlerin sözleriyle başlayan açıklamalar, benzetmelerin anlamına ve insan davranışlarının gerekçelerine uzanır. Eser, tefsir okurken bir ifadenin çeşitli anlamlarının nasıl tartıldığını, rivayetlerin ve akıl yürütmenin bu tartışmada nasıl kullanıldığını görmek isteyenlere somut örnekler verir.