Te'vîlâtü'l-Kur'ân Tercümesi 14. Cilt

Hudeybiye'deki barış anlaşmasının fetih olarak yorumlanması, cildin açılışındaki temel meselelerden biridir. Ebû Mansûr el-Mâtürîdî, Fetih sûresinin ilk âyetini açıklarken Mekke'nin fethini ve anlaşmayı öne çıkaran görüşleri karşılaştırır. Susuz kalan topluluğa su sağlanması üzerine aktarılan rivayetler, peygamberliğin delilleri çerçevesinde değerlendirilir. Açıklamalar, âyetin sözleriyle anlatılan olaylar arasında bağ kurar; rivayetlerde geçen konuşmalar da barışın nasıl anlaşıldığını gösterir. Yorumun içinde farklı görüşlerin peş peşe sunulması, anlam üzerinde yürütülen tartışmayı görünür kılar.

Tûr sûresine ayrılan bölümde Hz. Peygamber'e yöneltilen şairlik ve söz uydurma iddiaları ele alınır. Âyetlerdeki soru ve emir ifadeleri, görünürdeki biçimleri ile taşıdıkları anlamlar bakımından incelenir. İbn Kuteybe'den aktarılan kelime açıklaması da bu incelemeye eşlik eder. Yaratılış hakkındaki yorumlarda insanın varlığı, akıl ve yaratıcı düşüncesi birlikte değerlendirilir. Okur, dinî delillerin nasıl açıklandığını, aynı ifadenin birden fazla anlama nasıl bağlandığını ve yazarın bu anlamlar arasında hangi gerekçelerle tercih yaptığını izleyebilir.