Os dialetos românicos ou neolatinos na África, Ásia e América
Adivinhações
Titia jâ stâ mijór di si dismaios? A tia já está melhor dos seus Nha Dóna di nha Lucía inda câ desmaios? A nha Dona da Luzia cômôda? ainda não está boa?
Logo qui[1] Logo que receberes esta carta bu rêcêbê ês carta, bu
ta manda chôma Roque, e bu ta mandarás chamar o Roque, e lhe flal cumâ en rêcêbê si carta, e su dirás que recebi a carta d'elle, e xinti chêo di más, di máo tratos, senti bastante dos maus tratos, qui scribons sâ tâ dal. que os escrivães lhe têem dado.
Comâ gossin en câ podê fazel Que agora nada lhe posso fazer, náda, e pâ ê spêra tioque en e que espere até (quando) eu boltâ C. Berde; e anton en tâ oja, voltar a Cabo Verde, e verei si algun cuza en tâ podê alcança então se alguma cousa posso na si fabôr. alcançar em seu favor.
Adivinhações
«Os creolos em Cabo Verde, diz-nos o sr. Nogueira, pelo menos em Sant'Iago, têem por costume contarem historias, isto é, lendas ou contos.
«Quasi sempre essas historias são contadas á noite, assentando-se as pessoas que tomam parte n'esse passatempo de caracter verdadeiramente familiar, á porta da rua ou então dentro de casa, fazendo d'esse passatempo um serão. Precedem a essas historias as adivinhações, sendo algumas d'estas bem obscenas.»
Eis uma pequena serie d'essas adivinhas que o nosso collaborador nos ministrou:
1. Xintido. Mi li, mi lá.
2. Porco. Mungo mungo tâ ba rúbera.
3. Chúba na banána. Ráque-ráque na pedragál.
4. Ê un home que mátâ un buro, Curupíu de dâs pé mátâ curúpíu pamóde um pé de coube. de quato pé, sob curupiu de um
pé.
5. Ê ôjo. In tên nhâ dôs fijo na janélla nium
câ tâ ôjâ companhêro.
6. Falla. In tên nhâ fijo in tâ mandal dento
chuba ê câ tâ môjâ.
7. Máma di cadêra. In tên nhâ dôs fijo tâ córê tudo
córê, nium câ tâ pássâ companhêro.
8. Oréja. In tên nhâ figuêrinha na pónta di
rócha, tâ queí, câ tâ queí.
9. Sónbra. In córê ín câ pêga, in xinta in
pêga.
10. Bôca cú dente. In tên nhâ pucarínha cheio
d'ôsso.
11. Tripiche. Chôro na cassa di riba, batuque
na cassa di baxo.
12. Pánno. Nôte di cumprido, di dia di
trabêsado.
13. Caldêron. Ê tên pé ê câ tâ ánda ê tên aça ê
câ tâ buâ.
14. Arco d'abêja. Jôn di Pico, Manél d'Orgôn, sê câ
súbi ê al trabêssa.
15. Pedra fôgôn. In tên três préto; si ún câ stâ,
quêlouto dôs câ tâ sirbi.
16. Óbo. Radondête indête que não tem
tapo nem tôpête.
17. Anzol:—ê tâ lêba isca mórto, Préto côrcôbádo que tâ lêba ê tâ tarcê pexe mórto, tâ trâzê bibo.
18. Póte. Ê bá dêtado, ê bên sâquédo.
19. Estréla na Céo. In tên nha cúrál di cábra, nôte pâ
manheê nium.
20. Máma de báca. Nha quato bôli bóca pâ báxo lête
câ tâ lánça.
21. Estrubado. Nhâ boi tâ bônba lâ na Tarafál, in
tâ oubi li.
22. Mandioca. Ríquití pé béjo fésta quê câ
chiga, ê câ sabe.
23. Morte. In bai pân cá bên más. 24. Calbicêra. Albo cú mâ albâiáda, verde mâ